Adaptive planning: scenario’s voor studenten

3 juli 2020

Wij geven regelmatig training en college. Meestal doen we dat via een business school aan professionals. Soms hebben we het geluk dat we gevraagd worden door een universiteit, hogeschool of mbo om studenten les te geven.

Studenten van de opleiding Future Planet Studies van de Universiteit van Amsterdam leren omgaan met complexe problemen, ze leren ze analyseren en doorgronden. Maar wat is dan de volgende stap? In het vak ‘adaptive planning’ gaat het erom dat je de complexiteit niet alleen onderkent, maar dat je er vervolgens ook naar leert handelen.

De studenten gingen op onderzoek aan de hand van grote vragen:

  • Hoe kun je steden aanpassen aan extreme droogte en overstromingen?
  • Hoe kun je de neergang van biodiversiteit tegengaan?
  • Hoe kun je meer mensen in de stad laten wonen, terwijl je nog steeds de broodnodige groene buitenruimte realiseert?

Wat zijn de belangrijkste trends en externe ontwikkelingen die samenhangen met het vraagstuk? Wat is de impact van de trends op de keuzes die je kunt maken? En – stel je bent een beleidsmaker – wat zou je dan het beste kunnen doen, ondanks het feit dat je geen perfecte informatie hebt?

Juist als je geen perfecte informatie hebt, en te maken hebt met grote drijvers van verandering, loont het om scenario’s te maken. Beelden van de mogelijke toekomst waar je je als beleidsmaker op moet voorbereiden, zodat je tijdig de juiste beslissingen kunt maken.

Natuurlijk gaat dat maken van die scenario’s niet in één keer goed. Soms hebben de trends onderling zoveel met elkaar te maken, dat het lastig is om fundamenteel onderscheidende scenario’s te maken. Soms is het lastig omdat het niet in één keer lukt, en je de stappen van het scenarioproject een paar keer opnieuw moet doen. En soms is het lastig om de juiste dimensies van de scenario’s te bepalen. Want ja, ook als scenarioplanner heb je geen perfecte informatie over de toekomst.

Het maken van scenario’s dwingt je om heel grondig na te denken over de stappen die je zet in een analyse. Het dwingt je om je eigen assumpties expliciet te maken. En dat is een behulpzaam framework om onzekerheid mee te lijf te gaan.

Scenarioplanning is eigenlijk een gereedschap dat elke student kan gebruiken. In elk vakgebied speelt onzekerheid een rol. Ik herinner mij van mijn studietijd vooral dat ik leerde om te bevragen: iets is waar tot het tegendeel is bewezen. Maar als je vooruit kijkt bestaat er niet één waarheid de toekomst. Dus dan is het goed om te leren hoe je op basis van alle kennis en informatie uit het heden ook de toekomst kunt verkennen. Deze studenten kunnen dat alvast!

Wilt u meer weten over scenarioplanning? Neem dan contact met ons op via info@futureconsult.nl.

Strategic Foresight Summerschool

Wat zegt het nieuws van vandaag over de wereld van morgen? Welke kleine signalen wijzen op grotere veranderingen? En hoe kun je leren om die ontwikkelingen te herkennen en te duiden? Voor studenten die nieuwsgierig zijn naar maatschappelijke ontwikkelingen en graag vooruitdenken, organiseert Futureconsult deze zomer een vierdaagse Strategic Foresight Summerschool. In een inspirerend programma maak je kennis met methoden uit het toekomstdenken en -verkennen, en leer je hoe organisaties trends en scenario’s gebruiken om beter voorbereid te zijn op wat (mogelijk) komen gaat.

Lees verder >

Wie bepaalt de toekomst van de gemeente?

Gemeenten staan de laatste jaren voor steeds complexere opgaven. Taken als jeugdhulp, energietransitie en bestaanszekerheid zijn de afgelopen jaren bij het lokale niveau belegd, terwijl de financiële ruimte niet in hetzelfde tempo is meegegroeid en het bestuurlijke speelveld ingewikkelder is geworden. Gemeenten moeten opereren binnen nationale wetgeving, regionale samenwerkingsverbanden en Europese afspraken, terwijl de vraagstukken vaak meerdere beleidsterreinen raken en zich niet laten vangen in kaders. Juist omdat gemeenten zo dicht op het dagelijks leven van inwoners zitten, van de inrichting van de openbare ruimte tot toegang tot voorzieningen, raakt vrijwel elke beleidskeuze mensen persoonlijk. Hoe kunnen gemeentebesturen richting geven aan alle keuzes die hen voorliggen?

Lees verder >

Aan de slag met de toekomst in uw gemeente

Betrek inwoners, organisaties, bedrijven en de gemeenteraad bij de langetermijnkoers die de gemeente wilt varen. Wat is de identiteit van de gemeente? En waar wil de gemeente voor gaan richting de toekomst? Een toekomstvisie helpt om politieke verschillen te overbruggen met een gedeeld perspectief, en zorgt voor een overkoepelende koers die richting geeft. Door zoveel mogelijk stakeholders binnen een gemeente te betrekken, ontstaat een gedragen beeld dat de komende decennia een stip op de horizon kan vormen bij het maken van beleidskeuzes.

Lees verder >